سیره عملی و رفتاری, گسترش و ترویج علوم

اخبار بر فضیلت علم در مکتب امام باقر علیه السلام

اول – تفکر ساعۀ خیر من عبادة ستین سنه که فکر و تفکر یک ساعت در آلاء و نعماء و ادله توحید و استدلال از آفاق و انفس در
صفحه ۷۲ از ۲۶۹
وحدانیت و براهین عقلی از عبادت شصت سال بهتر است. تفکر عمل دل و جان است و عبادت عمل جوارح و ارکان و جان از تن
فاضلتر است از این جهت عمل آن از عمل این بهتر – به اضافه که با فکر میتوان به دلایل عقلی توحید یافت و نبوت ثابت کرد و
ولایت را درک نمود آیا عبادت به اتفاق علماء بیعلم و معرفت و کمک فکر حاصلی ندارد و سبب نجات نمیشود. دوم – یا علی
لان یهدی الله بک رجلا خیر لک مما تطلع علیه الشمس [ ۳۳ ]. ای علی و الله اگر خدای به واسطه تو یک مرد را هدایت کند برای تو
بهتر است از هر چه آفتاب بر وی طلوع کند یعنی از زمین و هر چه در آن است سوم – العلماء ورثۀ الانبیاء بالاترین مراتب انسانیت
نبوت است و هیچ شرفی برتر از آن نیست که شخصی وارث پیغمبر صلی الله علیه و آله و سلم باشد و آن علماء هستند که میتوانند
میراث پیغمبران برند [ ۳۴ ]. چهارم – یستغفر للعالم ما فی السموات و الارض علماء که در خدمت مردم به تعلیم و تعلم اشتغال دارند
و علم خدمت عمومی است عموم آنچه در آسمان و زمین است به شکرانه علم طلب مغفرت میکنند. پنجم – اقرب الناس من درجه
النبوه اهل العلم و الجهاد اما اهل العلم فدلوا الناس علی ما جاءت به الرسل و اما اهل الجهاد فجاهدوا باسیافهم علی ما جاءت به
الرسل نزدیکترین مردم به مقام نبوت اهل علم و جهاد هستند اهل علم برای آنکه مردم [صفحه ۷۵ ] را به آنچه انبیاء آوردهاند
رهبری میکنند و اهل جهاد برای آنکه در راه نشان دادن آیات و احکام انبیاء شمشیر میزنند. ششم – لموت قبیلۀ ایسر من موت
عالم موت یک قبیله بهتر از مرگ یک عالم است هفتم وحی به ابراهیم شد یا ابراهیم انی علیم احب کل علیم من دانایم و دانایان را
دوست دارم هشتم- قوله علیه السلام اذا اتی علی یوم لا ازداد فیه علما یقربنی الی الله فلا بورک لی فی طلوع الشمس ذلک الیوم
روزی که بر معلومات من افزون نگردد آن روز برای من مبارک و میمون نیست نهم قوله علیه السلام فضل العالم علی العابد کفضل
القمر لیلۀ البدر علی سائر الکواکب برتری دانا بر عابد مانند اشعه تابناک ماه ۱۴ است بر سایر کواکب دهم- قوله علیه السلام یشفع
یوم القیمه ثلتۀ الانبیاء ثم العلماء ثم الشهداء و این بالاترین مقام است که علماء صف دوم انبیاء را تشکیل داد و شفاعت میکنند – از
اخبار و کلمات قصار و آثار ائمه اطهار (ع) در فضل علم آن قدر وارد است که محتاج کتابی است قال امیرالمؤمنین علیه السلام یا
کمیل العلم خیر لک من المال – العلم یحرسک و انت تحرس المال و العلم حاکم و المال محکوم علیه – و المال تنقصه النفقۀ و
العلم یزکو علی الانفاق العالم افضل من الصائم القائم المجاهد – اذا مات العالم ثلم فی الاسلام ثلمۀ لا یسدها الا خلف منه ای کمیل
علم بهتر از مال است زیرا علم حافظ توست ولی تو باید حافظ مال باشی علم حاکم است مال محکوم علم به بخشش زیاد میشود
مال به انفاق کم میگردد – علم مال را تزکیه میکند عالم افضل از صائم و روزهدار قائم و مجاهد است چون عالم بمیرد رخنهای
در اسلام پیدا میشود که به هیچ چیز مسدود نمیگردد و نیز منظوما فرماید ما الفضل الا لاهل العلم انهم علی الهدی لمن استهدی
ادلاء و وزن کل امری ما کان یحسنه و الجاهلون لاهل العلم اعداء ففزبه لا تکونن جاهلا ابدا الناس موتی و اهل العلم احیاء فضیلتی
جز برای اهل علم نیست زیرا آنها راه را میدانند و هدایت و ارشاد میکنند [صفحه ۷۶ ] وزن و ارزش هر کس به نیکوئی اوست و
جاهل دشمن داناست بکوشید نادان نباشید که نادان مرده و اما دانا زنده و جاویدان است رو هنر جمع کن از تفرقه مال و منال
مرتضی را چه تفاوت که عمر برد فدک علم دادند به ادریس و به قارون زر و سیم شد یکی فوق سما و دیگری تحت سمک
ابنیمین جامی در فضیلت علم گوید تاج سر جمله هنرهاست علم قفل گشای همه درهاست علم در طلب علم کمر چست کن دست
زاشغال دگر سست کن با تو پس از علم چگویم سخن علم چو آید به تو گوید چه کن علم کثیر آمد و عمرت قصیر آنچه
ضروریست به آن شغل گیر هر چه ضروریست چو حاصل کنی به که عمارت گری دل کنی
برگرفته از کتاب زندگانی حضرت امام محمد باقر علیه السلام نوشته: حسین عمادزاده

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


8 + هشت =