احادیث و سخنان

حدیث امام باقر در نقش یاد خدا

انسان مومن به خدا، خویشتن را در مامن امنی قرار میدهد، که از خطرها در امان قرار گیرد. تنها مامن امن و پناهگاه مطمئن از هر خطر ایمان به خداست. هر کس به خدا ایمان آورد و خویشتن را به خدا سپرد خدای سبحان ایمنترین پناهگاه وی خواهد بود. پناهگاه مطمئنی جز خدای
[صفحه ۱۰۰]
سبحان وجود ندارد، و لن تجد من دونه ملتحدا. [۱۷۴] «غیر از خدا پناهگاه امنی نمییابی».
همان گونه که ایمان مراتب دارد، امنیت در پناهگاه خدا نیز مراتب دارد. تا به آن مرحله والایی برسد که تمام اضطرابها و ناامنیها را بزداید و آرامش کامل مستقر سازد. از این مرحله امنیت و آرامش همه انسانهای مومن بهرهمند نیستند. بلکه آن گروه که از ایمان مرحله والا بهرهمند شدهاند، آنان که یاد و نام خدا، تمام زندگی آنان را فرا گرفته است، در آرامش کامل قرار خواهند گرفت. ذکر خدا پناهگاه ایمن است. یاد خدا امنیت از هر خطر برای آنان خواهد بود، الا بذکر الله تطمئن القلوب [۱۷۵] «با یاد خدا قلبها آرامش میگیرند.»
این حقیقت در سخن عترت این گونه تحلیل شده است؛ موجودی که به یاد خدا باشد هیچ آسیبی وی را تهدید نمیکند. حتی در مورد حیوانات این گونه رسیده است، که حیوان آنگاه در دام صیاد میافتد که از یاد خدا غافل شده باشد. حیوانی که به یاد خداست در دام صیاد قرار نمیگیرد. امام صادق علیهالسلام میفرماید: ما من طیر یصطاد الا بترکه التسبیح. [۱۷۶] «هیچ پرندهای در دام صیاد قرار نمیافتد، مگر زمانی که از تسبیح و یاد خدا غفلت کرده باشد.» که این نقش یاد خداست.
امام صادق علیهالسلام در این باره میفرماید، انسان مومن به هر گونه مرگ ممکن است بمیرد. غرق شود، آوار بر روی وی منهدم شود، درنده وی را
[صفحه ۱۰۱]
بدرد، صاعقه و رعد و برق آن را بگیرد، لیکن به انسان ذاکر خدا، این حوادث اصابت نمیکند، و لا تصیب ذاکر الله تعالی. [۱۷۷].
اینک این حقیقت در اندیشه زلال و عرشی باقر العلوم علیهالسلام این گونه تجلی یافته است، که حوادث تلخ و ناگوار مانند صاعقه بر انسان مومن ممکن است فرود آید، لیکن بر انسان ذاکر یعنی کسی که به یاد خداست فرود نمیآید. انسان ذاکر از صاعقه در امان است. این نقش یاد خداست، الصواعق تصیب المومن و غیر المومن و لا تصیب الذاکر. [۱۷۸].
بر همین اساس است که حضرت تلاش میکرد افراد با ظرفیت و با استعداد مانند خانواده خویش را به این نکته اساسی توجه دهد. هماره آنان را وادار به ذکر و یاد خدا مینمود. در اندیشه نیز اهمیت آن را شفاف میسازد و اضافه میکند سه چیز از بهترین و سختترین عبادتهاست، اشد الاعمال ثلاثه، ذکر الله علی کل حال و انصافک من نفسک و مواساه الاخ. [۱۷۹] «سه چیز از سختترین اعمال است، یاد خدا، انصاف داشتن، یکسان و برابر برخورد نمودن». امام اهل خانه خویش را وادار به این رفتار میکرد، امام صادق علیهالسلام میفرماید: پدرم ما را دور هم جمع میکرد و وادار به قرائت قرآن (که آن نیز ذکر الله است) مینمود. و هر کس قرآن تلاوت نمیکرد به ذکرهای دیگر تا طلوع آفتاب مشغول میشد، یامرنا بالذکر حتی تطلع الشمس [۱۸۰] که البته این یاد خدا بر لب است. اساس و پایه یاد خدا
[صفحه ۱۰۲]
به روح و دل است که انسان هماره به یاد خدا باشد. این نیز از آموزههای عرشی است که از اندیشه و رفتار عترت میتوان آموخت.
برگرفته از کتاب امام باقر علیه السلام الگوی زندگی نوشته آقای حبیب الله احمدی

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


هشت + 3 =