احادیث و سخنان

وصیت امام باقربه گواهان شهادت و حجت آن

وصیة اخری لولده الصادق علیهالسلام
عن أبیعبدالله علیهالسلام قال ان أبی استود عنی ماهناک فلما حضرته الوفاة قال: ادع لی شهودا. فدعوت أربعد من قریش، فیهم نافع مولا عبدالله بن عمر فقال علیهالسلام: اکتب، هذا ما اوصی به یعقوب بنیه (یا بنی ان الله اصطفی لکم الدین فلا تموتن الا و أنتم مسلمون) [۱] و أوصی محمد بن علی الی جعفر بن محمد و أمره أن یکفنه فی برده الذی کان یصلی فیه یوم الجمعة، و أن یعمه بعمامته، و أن یربع قبره و یرفعه أربع اصابع، و أن یحل عنه أطماره عند دفنه. ثم قال للشهود؛ انصرفوا رحمکم الله فقلت له؛ یا ابت ما کان فی هذا بأن یشهد. علیه فقال: یا بنی، کرهت أن تغلب و أن یقال: لم یوص الیه و أردت أن تکون لک الحجة [۲] .
امام صادق علیهالسلام فرمود: پدرم آنچه در آن جا بود (از کتاب و سلاح و نشانههای امامت) به من سپرد و چون وفاتش نزدیک شد، فرمود: گواهانی نزد من بیاور. من چهار تن از قریش را که نافع – غلام عبدالله بن عمر – در میان آنها بود، حاضر کردم. پس فرمود: بنویس این است آنچه یعقوب به پسرانش وصیت کرد: پسرانم! خدا برای شما این دین را برگزید، پس نمیرید جز این که مسلمان باشید. و محمد بن علی به جعفر بن محمد وصیت کرد و به او امر فرمود که او را در بردی که نماز جمعه را با آن میخواند، کفن پوشد، و با عمامهی خودش او را عمامه پوشد، و قبرش را چهارگوش سازد و به مقدار چهار انگشت بالا آورد، و هنگام دفن، بندهای کفن او را بگشاید. سپس به گواهان فرمود: برگردید؛ خدا شما را رحمت کند. پس از آن که رفتند، گفتم:ای پدر! در این وصیت چه احتیاجی به گواه گرفتن بود؟ فرمود: پسر جانم! نخواستم که تو – در امر امامت یا کارهای وصیت – مغلوب باشی (و مشکلی پیدا کنی) و مردم بگویند به او وصیت نکرده است؛ خواستم که تو حجت و دلیل داشته باشی.
درسهای این وصیت
۱٫ هنگام وصیت کردن در حضور جمع باشید، و گروهی شهادت دهند تا دلیل و حجت مهمی برای سایرین باشد.
۲٫ در ابتدا تأکید به تقوا و تدین و پایبندی به حلال و حرام خدا داشته باشید، تا به مدد توفیق الهی، دیندار و خداشناس از دار دنیا رحلت کنید.
۳٫ مراحل تغسیل و تدفین و تجهیز میت برای امام و سایر مردم فرقی ندارد؛ با این تفاوت که کارهای امام ومعصوم را، فقط معصوم انجام میدهد.
۴٫ لباس نمازگزار دارای قداست خاصی است و هنگام قیامت در حق صاحبش شهادت میدهد؛ مشروط به این که صاحبش دارای ولایت آل محمد علیهمالسلام باشد. بنابراین، پوشیدن آن به عنوان کفن – با شرایط آن – برای عالم برزخ و قیامت مفید است.
سختی مرگ
حضرت یحیی پسر زکریا – علی نبینا و آله و علیهماالسلام – از پیامبران هم عصر حضرت عیسی علیهالسلام بود که با حضرت عیسی علیهالسلام علاوه بر خویشاوندی، دوستی و انس داشت. وقتی حضرت یحیی علیهالسلام از دنیا رفت، پس از مدتی حضرت عیسی علیهالسلام بالای قبر او آمد و از خدا خواست او را زنده کند. دعایش به استجابت رسید، و حضرت یحیی علیهالسلام زنده شد و از میان قبر بیرون آمد و به حضرت عیسی علیهالسلام گفت: از من چه میخواهی؟
حضرت عیسی علیهالسلام فرمود: میخواهم با من همان گونه که در دنیا مأنوس بودی، اکنون نیز دوست باشی و با من انس بگیری. حضرت یحیی علیهالسلام گفت: هنوز داغی و تلخی مرگ در وجودم از بین نرفته است، و تو میخواهی مرا دوباره به دنیا برگردانی و در نتیجه باردیگر مرا گرفتار تلخی و داغی مرگ کنی؟! آنگاه او حضرت عیسی علیهالسلام را رها کرد و به قبر خود بازگشت [۳] . قیل للصادق علیهالسلام: صف لنا الموت؟ قال علیهالسلام: للمؤمن کأطیب ریح یشمه فینعس لطیبه و ینقطع و الألم عنه، و للکافر کلسع الأفاعی و لدغ العقارب أو أشد [۴] .

به امام صادق علیهالسلام گفته شد: یابن رسول الله! مرگ را برای ما وصف کن. حضرت فرمود: برای مؤمن مانند خوشبوترین بویی است که استشمام مینماید و در اثر لذت آن از درد و رنج و خستگی راحت میشود؛ و برای کافر مانند (سختی) نیش اژدهاها و عقربها خواهد بود.
ختامه مسک
پنج چیز مرگ را برای انسان آسان میکند:
۱٫ پوشاندن لباس بر برادران دینی؛
قال مولانا الصادق علیهالسلام: من کسی أخاه کسوة شتاء أو صیف کان حقا علی الله أن یکسوه من ثیاب الجنة و أن یهون علیه من سکرات الموت و أن یوسع علیه فی قبره، و أن یلقی الملائکة اذا اخرج من قبره بالبشری [۵] . هر کس (برای رضای خداوند متعال) برهنهای را لباس – تابستانی یا زمستانی – بپوشاند، خداوند او را از لباس بهشت خواهد پوشاند، و جان دادن برایش آسان میشود، و قبرش توسعه مییابد، و هنگام خروج از قبر، فرشتگان را ملاقات نموده و به وی بشارت میدهند.
۲٫ صلهی رحم؛
قال مولانا الصادق علیهالسلام: صلة الرحم یهون سکرات الموت.
صلهی رحم، سکرات و بی خودی هنگام مرگ را آسان میکند.
۳٫ حسن ظن به خدا؛
قال رسول الله صلی الله علیه و آله: و حسن الظن بالله.
۴٫ دوستی حضرت علی علیهالسلام
قال رسول الله صلی الله علیه و آله: الا و من أحب علیا هون الله علیه سکرات الموت و جعل قبره روضة من ریاض الجنة [۶] .
هر کس علی علیهالسلام را دوست بدارد، جان دادن برای وی آسان میشود، و قبرش باغچهای از باغهای بهشت خواهد شد.
۵٫ گریه بر مصائب امام حسین علیهالسلام؛
قال أمیر المؤمنین علیهالسلام: بعد کلام طویل: و البکاء علی الحسین علیهالسلام [۷] .
—————————————————————————————————————————————-
پی نوشت ها:
[۱] بقره، ۱۳۲٫
[۲] اصول کافی، ج ۱، ص ۳۰۷؛ بحارالانوار، ج ۴۷، صص ۱۴-۱۳٫
[۳] کافی، ج ۳، ص ۲۶۰، ح ۳۷٫
[۴] علل الشرایع، ج ۱، ص ۲۹۸، باب ۲۳۵، ح ۲؛ معانی الأخبار، ص ۲۸۷، ح ۱، باب معنی الموت.
[۵] کافی، ج ۲، ص ۱۶۳، ح ۱٫
[۶] فضائل الشیعه، ص ۳٫
[۷] آخرین گفتارها، ج ۱، ص ۱۳٫
منبع: وصایا الصادقین (بررسی کوتاه و ساده درباره وصیتهای امام باقر)؛ محمود شریعت زاده خراسانی؛ انتشارات خادم الرضا (ع) چاپ دوم ۱۳۸۴ .
برگرفته از کتاب دانشنامه امام باقر علیه السلام

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


− 1 = دو