اخلاق و فضائل

ژرفای دانش امام باقر

اگر ارزش و قیمت انسان به مقدار اندیشه و دانش وی باشد، پس آن کسی که از دانش برتر بهرهور است، از ارزش والاتر بهرهمند خواهد بود. دانشی که عترت از آن بهرهورند دو ویژگی مهم دارد. یکی گستردگی و ژرفای آن است. دانش عترت از ژرفا و عمق وصف ناشدنی و از گستره بیپایان بهرهمند است. دیگری زلالیت و شفافیت آن است. در آگاهی و دانش عترت هیچ گونه غبار و ابهام راه ندارد. زیرا دانش آنان دانش مدرسهای و متداول نیست. دانش آنان لدنی و مستقیم از پیشگاه خدای عالم و آگاه است. به همین خاطر زلال و بیغبار است.
باقر العلوم علیهالسلام در ژرفای دانش آن مقدار گسترده و عمیق است که لقب زیبای باقر العلوم یعنی شکوفا کننده دانش زیبنده حضرت قرار میگیرد. باقر العلوم از دانش خویش این گونه پرده بر میدارد. نحن خزان علم الله و ورثة وحی الله حملة کتاب الله [۱] ، «ما خزینههای دانش خدا، و وارثان وحی خدا و حاملان کتاب خدا هستیم.» نحن معدن النبوة و نحن موضع الرسالة، [۲] ، «ما معدن نبوت و پیامبری و محل رسالت میباشیم.» میفرماید: لکن الله جل ثناؤه اختصنا من مکنون سره و خالص علمه [۳] «خدای بلند مرتبه از زلالترین دانش خویش و اسرار پنهانی خویش ما را (فقط ما را) بهرهمند ساخته است.» ژرفای دانش بیکران باقر العلوم علیهالسلام تا آن حد است که فرمود من کسی را نمی یابم که ظرفیت تحمل دانش مرا داشته باشد؛ تا دانش خود را در اختیار وی گذارم. فرمود اگر فرد توانمندی مییافتم، تمام معارف و احکام و شرایع دین را از صفت «صمد» خدای سبحان بازگو میکردم، لو وجدت لعلمی حملة لنشرت التوحید و الاسلام و الدین و الشرایع من الصمد و کیف لی و لم یجد جدی امیرالمؤمنین حملة لعلمه [۴] «اگر فرد توانمندی مییافتم تمام توحید و اسلام و دین و فروعات شرایع را از «صمد» تفسیر مینمودم، لیکن افسوس امیرالمؤمنین جد من نیز کسی را نیافت تا دانش خویش را در اختیار وی نهد». همان دانش که هنگامی که اندکی از آن را در اختیار جابر جعفی قرار داد، جابر آن را بر نمیتابید و به حضرت عرض کرد، علم و دانش در سینهام موج میزند، چگونه و به چه کسی بازگو کنم! [۵] .
——————————————————————————————————————————————
پی نوشت ها:
[۱] مناقب، ج ۴، ص ۲۲۳٫
[۲] فرائد السمطین ، ص ۲۵۳، حدیث ۵۲۳٫
[۳] بحار، ج ۴۶، ص ۳۰۷٫
[۴] التوحید، ص ۹۳، بحار، ج ۳، ص ۲۲۵، القطرة، ج ۱، ص ۱۹۶٫
[۵] رجال کشی، ص ۱۹۴٫
منبع: امام باقر الگوی زندگی؛ حبیب الله احمدی؛ فاطیما چاپ دوم ۱۳۸۵٫
برگرفته از کتاب دانشنامه امام باقر علیه السلام

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *


پنج − = 1